ინგლისმა პენალტების სერიაში ესპანეთი დაამარცხა და ევროპის 2025 წლის ჩემპიონატი მოიგო
სტატიას აქვეყნებს BBC Sport-ის ქალთა ფეხბურთის რეპორტიორი სტ. იაკობ-პარკიდან
“წელს ეს დრო ინგლისს ეკუთვნოდა.”
ლუსი ბროუნზი — ინგლისის ყველაზე ტიტულოვანი ფეხბურთელი და ლაიონესების განსახიერება — თავიდანვე გრძნობდა, რომ ასე უნდა ყოფილიყო.
მთელი ტურნირის განმავლობაში ტრავმირებული ფეხით, გაბზარული წვივით თამაშობდა, მაგრამ არ დანებდა. მას არ სურდა ამ ისტორიულ მომენტში არყოფნა — როდესაც მისი გუნდი ტიტულს იცავდა და მოქმედ მსოფლიო ჩემპიონს უცხო მოედანზე ამარცხებდა.
33 წლის ბროუნზმა ბოლომდე იბრძოლა. მხოლოდ მაშინ მოითხოვა შეცვლა, როცა ტკივილს მეტს ვეღარ გაუძლო — ცრემლები თვალში უებარდა, როცა დამატებით დროს დატოვა მოედანი ინგლისის გამარჯვებისკენ მიმავალ პენალტების გზაზე.
სარინა ვიგმანის გუნდმა ყველა მოლოდინს აჯობა, ეჭვიანები დაამუნჯა და არაერთხელ გადარჩა როგორც წარსულში, ისე ახლა.
მათ ყველაფერზე წავიდნენ გამარჯვებისთვის — და დაიმსახურეს ეს.
ამ წარმატებას ინგლისური ფეხბურთის ისტორიაში უპირობოდ უდიდესი გამარჯვება ეწოდება.
ეს პირველი შემთხვევაა, როდესაც ინგლისის ნაკრებმა საზღვარგარეთ მოიგო მთავარი ტიტული, მაშინ როდესაც ვიგმანის გუნდმა 2022 წელს ტურნირი შინ მოიგო, ხოლო კაცთა ნაკრების 1966 წლის მსოფლიო ჩემპიონატი ლონდონში, უემბლის სტადიონზე გაიმართა.
ლაიონესები ასევე გახდნენ პირველი ინგლისური გუნდი, ვინც ტიტული წარმატებით დაიცვა, თანაც – ნახევარფინალში ჩამორჩენით დაბრუნების გზით — რაც ქალთა ევროპის ჩემპიონატების ისტორიაში ჯერ არ მომხდარა.
ვიგმანი გახდა პირველი მწვრთნელი, ვინც ორი სხვადასხვა ეროვნულ გუნდთან ერთად ზედიზედ მესამე ევროპის ტიტული მოიპოვა. ხუთიდან სამი ფინალი უკვე მოიგო — რაც მართლაც თვალწარმტაცი მიღწევაა.
ისიც კი გაოცებული იყო იმით, რაც მოხდა. კაპიტან ლეა უილიამსონთან ჩახუტებისას ბედნიერება ვერ დამალა.
“სიჩვეულო არაა, რომ ასე ვიფიქრო — ‘ნეტავ როგორ მოხდა?!’ მაგრამ მოხდა. იმაზე ამაყი ვარ, ვიდრე ოდესმე. ბედნიერი ვარ.”
მის ნოტიფიკაციაზე პრესკონფერენციის დროს ფიტნეს-ვარჯიშის შეხსენება გამოჩნდა. “ამას ვეღარ შევასრულებ”, — იხუმრა.
მისი გუნდის გზა ნამდვილად იყო ქაოტური და ემოციური. ფეხბურთელები ხანგრძლივ პერიოდებში წნეხში იმყოფებოდნენ და აღიარებენ, რომ ოჯახის წევრებიც გადაიღალნენ.
ტურნირის ნოკაუტ ეტაპებზე ინგლისი სულ რაღაც ოთხ წუთსა და 52 წამს ლიდერობდა და მაინც ბოლოში თასს ჯებირებზე აკვრიდნენ ბასელში, ფონზე კი „Queen“-ის „We Are The Champions“ ჟღერდა.
ტურნირის დაწყებამდე ინგლისის შანსებზე სკეპტიციზმი სუფევდა. მერის ეარპსისა და ფრან კირბის მოულოდნელი განადგურებები, კაპიტანი მილი ბრაიტის ტურნირიდან ამოშლა — ყველაფერი მიუთითებდა კრიზისზე.
მაგრამ ინგლისმა საკუთარ თავში რწმენა იპოვა. ნიდერლანდებსა და უელსს დამაჯერებლად მოუგეს.
მერვედფინალში შვედეთთან 0:2 ანგარიშით ჩამორჩენილი ინგლისელები უკან შემოტრიალდნენ. შვედებმა შვიდი პენალტიდან მხოლოდ ორი გაიტანეს, ხოლო ინგლისის მცდელობებს ოთხჯერ მოიგერია მეკარე ჯენიფერ ფალკმა — მაგრამ ეს არ აღმოჩნდა საკმარისი. ბედი ინგლისის მხარეს იყო.
ვიგმანმა იმ მომენტში აღიარა — „ვეფიქრებოდი, ხვალ ალბათ სახლში ვბრუნდებით“.
ნახევარფინალში იტალიასთან 0:1 ჩამორჩენის შემდეგ ახალგაზრდამ მიშელ აჯიმანგმა 96-ე წუთზე გაათანაბრა, ხოლო ქელი-მ 119-ე წუთზე გამარჯვების გოლი გაიტანა.
ფინალში მყოფი ესპანეთი ბოლო 10 მატჩში დაუმარცხებელი იყო, მსოფლიო ჩემპიონი და ტურნირის ფავორიტი. როცა ანგარიშით წინ გავიდნენ, ინგლისი მარცხის ზღვარზე აღმოჩნდა. მაგრამ ზუსტად მაშინ გადაწყვეტეს წარსული სცენარი არ გაემეორებინათ.
მატჩამდე ვიგმანი მშვიდად პროფესიონალურად აფასებდა ვითარებას. ხელებში ჩაყოფილი ჯიბეებით მოედანს და მედიას ესალმებოდა.
ეს გუნდიც, მწვრთნელიც, ამ მომენტისათვის მზად იყვნენ.
ესპანელი ჟურნალისტები პაუზისას ფიქრობდნენ, რომ ინგლისს ადგილის გამოსწორება შეეძლო — “ინგლისს შეუძლია დაბრუნება”, “აჯიმანგი შევა და გააკეთებს საქმეს”, — თუმცა ეჭვი მაინც არ შორდებოდათ.
სარინას “სუპერ შემცვლელებმა” უკვე გაამართლეს 2022-ში — ქელი, ალესია რუსო და ელა ტუნე ბრწყინავდნენ. ვიგმანმა ეს სტრატეგია არ შეცვალა და შემცვლელებს „დამასრულებლები“ უწოდა.
სხვადასხვა გამოცდილების მოთამაშეები ერთი მიზნისთვის გაერთიანდნენ. ბროუნზის ტკივილის მიუხედავად თამაში, ჯეს კარტერის მიმართ გამოხატვი კონდოლენცია რასისტული თავდასხმის შემდეგ, და კაპიტანი უილიამსონის მიერ აჯიმანგის გულშემატკივრებისკენ მიყვანა ემოციური ჟესტი იყო.
ვიგმანი ამბობს: „ყოველთვის უკან დამორჩენის შემდეგ ვახერხებთ დაბრუნებას. რა თქმა უნდა, ამ გუნდში ბევრი ნიჭიერი მოთამაშეა, მაგრამ მთავარი ერთიანობაა. მათ სჯერათ, რომ შეუძლიათ გამარჯვება ნებისმიერ ვითარებაში – და არასდროს ნებდებიან.
ყოველ მათგანს შეუძლია, საჭირო დროს შეცვალოს თამაში. ამის გაკეთება ადვილი არ არის. მე მადლობელი ვარ, რომ ამ გუნდში ვარ“.
ფინალის დაწყებამდე სკამები შთამბეჭდავი იყო — პრემიერ მინისტრი კირ სტარმერი, პრინცი უილიამი ქალიშვილ შარლოტასთან ერთად, ესპანეთის პრინცესა ლეონორი და უეფას პრეზიდენტი ალექსანდერ ჩეფერინიც კი დამსწრეთა შორის იყვნენ.
პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები სხვა ქვეყნებიდანაც ჩამოვიდნენ — შვეიცარიის ლია ვალტი და ამერიკის კატარინა მაკარიო თავიანთ კლუბელებს უჭერდნენ მხარს.
ინგლისის კაცთა ნაკრების ფეხბურთელი რისი ჯეიმსი კი თავის დას — ლორენს გულშემატკივრობდა.
ფეხბურთის ასოციაციის ხელმძღვანელმაც ვიგმანის მომავალი დაასახელა, როგორც უცვლელი — “ის არ იყიდება არავითარ ფასში” — და ეს გასაგებიც არის.
ვიგმანმა ამ თაობის მოთამაშეებთან, ვინც 2022-ში ჯერ კიდევ ახალბედა იყო, შექმნა გუნდი, რომელიც ტურნირებზე დამრიგებელია და სერიალურად იმარჯვებს.
სადაც ისტორიაში სხვა ინგლისური გუნდები ვერ ამართლებდნენ მოლოდინს, ეს გუნდი ნამდვილად დამაკმაყოფილებლად გამოირჩეოდა.
„პირველი თამაშიდანვე ქაოსი იყო. პირველი მატჩი წააგეთ და შემდეგ ევროპის ჩემპიონი გახდეთ – ეს ფენომენალურია. ფეხბურთი ქაოსია“, — ამბობს ვიგმანი BBC-ს კამერებთან, როცა ფონზე ბროუნზი მეკარე ანა მორჰაუსის მხრებზე ზეიმობდა.
ბროუნზმა იცოდა, რას იყო ინგლისი ღირსი. ახლა კი ეს დანარჩენმა მსოფლიომაც გაიგო.
წყარო:
https://www.bbc.com/sport/football/articles/c5yklp550yno