მსოფლიოს ჯანდაცვის ორგანიზაციამ (WHO) 2025 წლის 2 სექტემბერს გაავრცელა ინფორმაციული ანგარიში, რომლის თანახმად, სრულიად მსოფლიოში მილიარდზე მეტი ადამიანი ცხოვრობს ფსიქიკური ჯანმრთელობის მდგომარეობით. აღნიშნული მონაცემი ხაზს უსვამს ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემების მასშტაბურობასა და არსებულ სერვისებზე მზარდ მოთხოვნას. WHO-ის მონაცემებით, ფსიქიკური ჯანმრთელობის მდგომარეობები, როგორიცაა დეპრესია, შფოთვა, ბიპოლარული აშლილობა და სკიზოფრენია, წარმოადგენს თანამედროვე საზოგადოებისთვის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან გამოწვევას. კვლევის მიხედვით, კაცობრიობის თითქმის მეშვიდედს აქვს ერთი ან რამდენიმე ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემა ცხოვრების რომელიმე მონაკვეთში.
ანგარიშის თანახმად, მკვეთრად იზრდება მენტალური ჯანმრთელობის სერვისებზე და მხარდაჭერაზე მოთხოვნა, თუმცა ქვეყნებისა და რეგიონის მიხედვით მომსახურების ხელმისაწვდომობა მკვეთრად განსხვავდება. განსაკუთრებით მძიმე მდგომარეობაა საშუალო და დაბალშემოსავლიან ქვეყნებში, სადაც სერვისების დაფინანსება და ინფრასტრუქტურა არასაკმარისია. მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთმა ქვეყანამ მიიღო მნიშვნელოვანი ნაბიჯები ფსიქიკური ჯანმრთელობის სერვისების გასაუმჯობესებლად, ეს ნაბიჯები საკმარისი არ არის არსებული საჭიროებების დასაკმაყოფილებლად.
WHO ხაზგასმით აღნიშნავს, რომ მენტალური ჯანმრთელობის ჰუმანური და ხარისხიანი სერვისების უზრუნველყოფა მნიშვნელოვან როლს ასრულებს როგორც ინდივიდის, ასევე მთლიანად საზოგადოების ჯანმრთელობასა და კეთილდღეობაში. ორგანიზაცია მოუწოდებს ყველა ქვეყანას მოახდინონ ფსიქიკური ჯანდაცვის სფეროს სწრაფი ტრანსფორმაცია და ინვესტიციის გაზრდა, რათა თითოეულ ადამიანს შეეძლოს მიიღოს შესაბამისი მხარდაჭერა.
მნიშვნელოვანია, რომ ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემების აღიარება და მკურნალობის ხელმისაწვდომობა პირდაპირ აისახება სოციალურ და ეკონომიკურ განვითარებაზეც. ფსიქიკურ დაავადებებთან დაკავშირებული სტიგმა კვლავ რჩება გამოწვევად, რის გამოც ხშირ შემთხვევაში ადამიანები არ მიმართავენ პროფესიონალ დახმარებას. დამსაქმებლებისთვისაც აქტუალურია თანამშრომელთა ფსიქიკურ სიჯანსაღეზე ზრუნვა, რადგან ეს პირდაპირ კავშირშია სამუშაოს პროდუქტიულობასთან და საერთო კეთილდღეობასთან.
მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში, რომელთა შორისაა ზოგიერთ განვითარებულიც, არსებობს მენტალური ჯანმრთელობის მხარდაჭერისთვის საჭირო რესურსების დეფიციტი და სპეციალისტების ნაკლებობა. WHO აღნიშნავს, რომ აუცილებელია გადადგას კონკრეტული ნაბიჯები: სერვისების მასობრივი ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა, ფსიქიკური ჯანმრთელობის სფეროს სპეციალისტების განათლება, საზოგადოებრივი ცნობიერების ამაღლება და პოლიტიკის მაქსიმალური ინტეგრირება. ასევე მნიშვნელოვანი რჩება ერთიანი მულტიდისციპლინური მიდგომების დანერგვა, სადაც ფსიქიკური და ფიზიკური ჯანმრთელობის სერვისები შეიკრიბება ერთიან სისტემაში.
და ბოლოს, WHO-ის ახალი ანგარიში კიდევ ერთხელ ასახავს იმ კრიტიკულ მდგომარეობას, რომელშიც დღეს მსოფლიოს მილიარდზე მეტი ადამიანი აღმოჩნდა. ორგანიზაცია ხაზს უსვამს, რომ ყოველი გეგმა და ინიციატივა უნდა იყოს სწრაფი, მასშტაბური და ადამიანებზე ორიენტირებული. ფსიქიკური ჯანმრთელობის სფეროს გაძლიერება არის არა მხოლოდ სოციო-ეკონომიკური განვითარების წყარო, არამედ უფლებადამცველი საკითხიც, რომელიც თითოეული ადამიანის ღირსებასა და ჯანმრთელობაზე ზრუნვას მოითხოვს.
