საერთაშორისო სავალუტო ფონდის (IMF) უახლესი ანგარიში „მსოფლიო ეკონომიკური პერსპექტივა, ოქტომბერი 2025“ (World Economic Outlook, October 2025) ასახავს გლობალური ეკონომიკის უახლეს ტრენდებსა და მომავალს. ანგარიშის მიხედვით, გლობალური ეკონომიკა კვლავ რთულ ფაზაში იმყოფება და აღინიშნება ზრდის შენელება, რაც პოლიტიკურ და ფინანსურ არასტაბილურობას უკავშირდება. მიუხედავად ამისა, საერთაშორისო სავალუტო ფონდი ხაზს უსვამს, რომ უმნიშვნელოვანესია პოლიტიკური და სტრუქტურული რეფორმების გაგრძელება, რათა ქვეყნებმა უმკლავონ გამოწვევებს და უზრუნველყონ მდგრადი განვითარება.
2025 წლის მონაცემებით, გლობალური მშპ-ის ზრდა შენელებით მიმდინარეობს – წამყვანი ეკონომიკების: აშშ-ს, ჩინეთისა და ევროკავშირის ქვეყნებში, ეკონომიკური აქტივობის დასუსტებული მაჩვენებელია. როგორც ანგარიშში აღნიშნულია, გზა სრული აღდგენისკენ ნელა მიმდინარეობს, ხოლო გლობალური ინფლაციის დონე კვლავ მაღალი რჩება. IMF ხაზგასმით აღნიშნავს, რომ ინფლაციის შემცირება საჭიროებს ცენტრალური ბანკების მკაცრ მონეტარულ პოლიტიკას და მთავრობის ფისკალური დისციპლინის გაძლიერებას.
ანგარიშის მიხედვით, მსოფლიოს ვაჭრობაზე ზეგავლენას ახდენს გეოპოლიტიკური დაძაბულობა, საგარეო ვაჭრობის ბარიერების ზრდა და ტვირთმზიდი კომპანიების ხარჯების გაძვირება. განვითარებად ეკონომიკაში ინვესტიციების ნაკლებობა და შიდა პოლიტიკურ-ეკონომიკური პრობლემები მნიშვნელოვან გამოწვევებს ქმნის, რაც ზრდის ეკონომიკური რეცესიის რისკებს ამ რეგიონებში. IMF-ის ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ 2022–2024 წლების ენერგოკრიზისმა, მომარაგების ჯაჭვების უკმარისობამ და გეოპოლიტიკურმა კონფლიქტებმა ხელი შეუშალა ეკონომიკურ აღდგენას და ცენტრალური ბანკების პოლიტიკის მორგებას.
გაცვლითი კურსების არასტაბილურობა და ფინანსური ბაზრების რყევა განსაკუთრებით აისახება განვითარებად და დაბალი შემოსავლების მქონე ქვეყნებზე. მსგავსი ქვეყნები აღმოჩნდნენ ყველაზე დაუცველ მდგომარეობაში ფასების ზრდის, ინვესტიციების კლებისა და სახელმწიფო ვალების ზრდის ფონზე. IMF მოუწოდებს მთავრობებს ჩაატარონ სტრუქტურული რეფორმები, საინვესტიციო გარემო გააუმჯობესონ და სოციალური პროტექცია გააძლიერონ მოქალაქეებისთვის, რათა წინ აღუდგნენ მორიგ სოციალურ კრიზისებს.
დოკუმენტში ყურადღება გამახვილებულია კიდევ ერთ მნიშვნელოვან გამოწვევაზე – კლიმატის ცვლილებაზე. ანგარიშის მიხედვით, კლიმატის ცვლილებებიდან გამომდინარე ბუნებრივი კატასტროფების რაოდენობა და ეკონომიკური ზიანიც იზრდება, რაც დამატებით ტვირთს ართმევს როგორც განვითარებულ, ისე განვითარებად ეკონომიკებს.
გლობალური ეკონომიკის პერსპექტივაში პოზიტიური ამბიციური სცენარები ნაკლებად ჩანს – პრემიუმ ეკონომიკების შემცირებული ზრდისა და განვითარებადი სახელმწიფოების რთული გამოწვევების პირობებში, მიმდინარე რეფორმები და მოლაპარაკებები განისაზღვრება როგორც მთავარი აქტივები მსოფლიო ეკონომიკის სტაბილიზაციისკენ. IMF-ის დასკვნითი რეკომენდაციაა – ქვეყნებმა აქტიურად ითანამშრომლონ საერთაშორისო დონეზე, გაზარდონ ინვესტიციები ინოვაციებსა და ინფრასტრუქტურაში, გააძლიერონ შრომითი ბაზრები, გარდაქმნან ენერგეტიკული სექტორი და უფრო ეფექტიანად გაუმკლავდნენ კლიმატის ცვლილებებს.
ანალიტიკოსები მიუთითებენ, რომ 2025 წელს გლობალური ეკონომიკის აღდგენა დამოკიდებულია ისეთ ფაქტორებზე, როგორიცაა: ინფლაციის წარმატებული აღკვეთა, მსოფლიო ვაჭრობის სტაბილიზაცია, გლობალური პოლიტიკის კოორდინაცია და რეგიონებს შორის ეკონომიკური სოლიდარობის გაძლიერება. აუცილებელია საჯარო და კერძო სექტორების თანამშრომლობა, ინოვაციური პოლიტიკის დანერგვა და მიმდინარე ეკონომიკური პროგრამების ეფექტიანი მართვა.
საერთაშორისო სავალუტო ფონდის ანგარიშის საბოლოო გზავნილი მკაფიოა: მიუხედავად არსებული გამოწვევებისა, კოლაბორაცია, ინვესტიციებში ზრდა და სტრუქტურული ცვლილებები გლობალური ეკონომიკისთვის აუცილებელია, რათა განვითარდეს მსოფლიო და შეამციროს კრიზისიდან ზემოქმედება.
წყარო: https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2025/10/14/world-economic-outlook-october-2025
